Jules Dassin

18.12.1911, Middletown, Connecticut, SAD - 31.03.2008, Atena, Grčka

 

Director
Redatelj, scenarist, producent i glumac, punim imenom Julius Samuel Dassin. Nakon srednje škole u Bronxu pohađa glumačku školu u Europi te se potom vraća u New York gdje glumi na jidišu kao član glumačke družine u razdoblju od 1934. do 1939. godine. Kratko vrijeme član je Komunističke partije SAD-a, no ispisuje se 1939. godine razočaran činjenicom da je Sovjetski Savez potpisao pakt s Hitlerom. U isto vrijeme odustaje i od glumačkoga poziva te se orijentira na režiju i scenarij zbog čega seli u Hollywood. Tamo radi kao asistent redatelja Alfreda Hitchcocka i Garsona Kanina. Posebno se ističe njegov filmski debut, adaptacija priče Izdajničko srce Edgara Allana Poea (The Tell-Tale Heart, 1941) zahvaljujući kojoj je počeo režirati i dugometražne naslove poput Nazi Agent (1942), Reunion in France (1942) sa Joan Crawford i Johnom Wayneom u glavnim ulogama te The Canterville Ghost (1944). Nekoliko godina kasnije prelazi u Universal Studio za koji režira dva zapažena kriminalistička filma: Gruba sila (Brute Force, 1947) i Goli grad (The Naked City, 1948) koji osvaja Oscara na najbolju kameru i montažu. Uspjeh mu pomuti optužba za komunističke, protuameričke aktivnosti te nakon svjedočenja redatelja Eda Dmytryka i Franka Tuttlea dospijeva na holivudsku crnu listu. Posljednji film koji pedesetih snima za veći filmski studio je Noć i grad (Night and the City, 1950), režiran za 20th Century-Fox, ali na lokaciji u Londonu. Godine 1953. napušta SAD i seli u Francusku gdje dvije godine kasnije režira svoj najpoznatiji film Obračun među gangsterima (Du rififi chez les hommes, 1955). Film mu donosi nagradu za najboljeg redatelja na filmskom festivalu u Cannesu 1955. godine, a Dassin devet godina kasnije snima i njegovu parodiju pod nazivom Topkapi (1964). U Cannesu upoznaje grčku glumicu Melinu Mercouri. Nakon dva ne pretjerano zapažena filma seli u Grčku i režira komediju Nikada nedjeljom (Pote tin Kyriaki, 1960) u kojoj nastupa i kao glumac uz Melinu Mercouri, svoju buduću drugu suprugu. Sredinom šezdesetih situacija u SAD-u se smiruje te se Dassin vraća natrag u domovinu. Tamo režira Up Tight! (1968), remake filma Informer (1935) Johna Forda, sa crnom glumačkom postavom. Iako je u potpunosti vratio dobru reputaciju u Hollywoodu, nedugo nakon filma Promise at Dawn (1970), ponovno je odselio iz SAD-a i sa suprugom se vraća u Grčku 1974. godine. Njegova posljednja tri filma bila su The Rehearsal (1974), Kravgi gynaikon (1978) i Circle of Two (1980). Po smrti supruge Meline (18. listopada 1930. - 6. ožujka 1994.), aktivne grčke političarke i ministrice kulture, Dassin nastavlja humanitarni rad sve do smrti uslijed komplikacija gripe u ožujku 2008. godine.

Filmografija


Filmovi redatelja

Obračun među gangsterima

(Du rififi chez les hommes, 1955)

Režija: Jules Dassin
FOTOGRAFIJA: Philippe Agostini
Sadržaj:

Nekolicina kriminalaca udružuje se da bi zajedno izveli naizgled nemoguću pljačku. Cilj je draguljarnica, a skupinu čine: stručnjak za provaljivanje sefova Cesar (Jules Dassin, potpisan kao Perlo Vita), ležerni Talijan Mario Ferrati i netom izašao iz zatvora Tony le Stéphanois sa štićenikom zvanim Jo. Film je, između ostaloga, poznat po detaljnom prikazu pljačke u trajanju od 28 minuta u potpunoj tišini, bez glazbe i dijaloga.

35 mm, c/b, 122 min

Noć i grad

(Night and the City, UK, SAD, 1950)

Režija: Jules Dassin
FOTOGRAFIJA: Mutz Greenbaum
Sadržaj:

c/b, 96'
Vidi cijeli program